आशिष  लामिछाने : विश्वकर्मा पूजा: नेपाली समाजमा यस पर्वको महत्व

विश्वकर्मा पूजा हिन्दू धर्ममा एक महत्वपूर्ण पर्व हो, जसले विशेषगरी नेपाली समाजमा ठूलो धार्मिक र सांस्कृतिक महत्त्व राख्दछ। यो पर्व भगवान् विश्वकर्मालाई समर्पित छ, जो देवताहरूका दिव्य वास्तुकार र इन्जिनियरका रूपमा पूजित छन्। भगवान् विश्वकर्माले देवताहरूका महल, हतियार, र साधनहरूको निर्माण गरेको विश्वास गरिन्छ। यो पर्व मुख्यतः निर्माणकर्मी, धातुकर्मी, काठकर्मी, र मिस्त्रीहरूले विशेष रुपमा मनाउने गर्छन्।

नेपाली समाजमा विश्वकर्मा पूजा विशेष गरी ती व्यक्तिहरूले मनाउँछन्, जसको पेशा निर्माण, धातुकर्म, काष्ठकला र मेशिनरीसँग सम्बन्धित छ। यस दिनमा कामदारहरूले आफ्ना औजार, मेशिन, र कार्यस्थलहरू सफा गरेर सजाउँछन्, र ती औजारहरूलाई पूजाआजा गरी सुरक्षाका लागि भगवान् विश्वकर्मासँग प्रार्थना गर्छन्। कारखाना, कार्यशाला, र सवारी साधनहरूमा फूलमाला र रङ्गीचङ्गी कपडाले सजाइन्छ, र भगवान् विश्वकर्माको मूर्तिलाई फूल र खाद्य पदार्थ चढाएर पूजा गरिन्छ।

यो पर्व धार्मिक मात्र नभएर सांस्कृतिक महत्वको पनि छ, जसले नेपाली समाजमा सीप, मेहनत र दक्षताको कदरलाई दर्शाउँछ। निर्माण र कारीगरहरूको योगदानले देशको पूर्वाधार र अर्थतन्त्रलाई अघि बढाउँछ, र विश्वकर्मा पूजाले ती कामदारहरूको परिश्रमप्रतिको सम्मानलाई बलियो बनाउँछ।

धेरैका लागि, यो पर्व श्रमिकहरूबीचको एकताको प्रतीक पनि हो, जसले सहकार्य र साझा उद्देश्यको भावना जगाउँछ। नेपाली समाजमा सीप, दक्षता र मेहनतको महत्त्वलाई विश्वकर्मा पूजाले उजागर गर्छ, र आफ्ना औजार तथा सीपलाई आदर गर्ने परम्परा कायम राख्छ।